Selçuk Gürışık ile Keçe Sanatı İTÜ’de
Kas 15, 2013


İstanbul Teknik Üniversitesi Tekstil ve Tasarım Fakültesi Tekstil Mühendisliği Bölümü, Yrd. Doç. Dr. Selçuk Gürışık’ın keçe sanatını içeren bir atölye çalışmasına ev sahipliği yaptı.

1


Akademisyen, araştırmacı ve tasarımcı Yrd. Doç. Dr. Selçuk Gürışık, 7 Kasım 2013 tarihinde “Giyilebilir Sanatta Keçe” konulu seminer ve atölye çalışması kapsamında İTÜ Tekstil Teknolojileri ve Tasarımı Fakültesi Tekstil Mühendisliği ve Moda Tasarımı öğrencileri ile buluştu. Tasarımcı, öğleden önce düzenlenen seminer kapsamında keçe, keçenin tarihteki yeri, kendinin yürüttüğü projeler ve uygulamaları hakkında bilgileri öğrenciler ve akademisyenlerle paylaştı.

2

Herkese açık olan seminerin ardından fakültenin laboratuvarında düzenlenen atölye çalışmasında daha önceden belirlenmiş sınırlı sayıda bir katılımcı kitlesine öncelikle el yapımı keçe üretiminde kullanılan malzemeler ve yöntemler tanıtıldı. Ardından her katılımcı kendisi keçe yapımını denedi. Katılımcıların oldukça eğlenceli ve verimli bulduğu atölye çalışması sonucunda üretilen kumaşlar Fakülte’de sergileniyor.

4

NEDEN KEÇE?

Tasarımda araştırmanın önemini vurgulayan Gürışık “Tasarımcı ekolojik unsurları düşünmeli. Keçe her yönden doğaya dost bir üründür. Hayvanlar ölmüyor ve kürke alternatif. Su ve sabunla yapıldığından maliyeti yüksek değil.” dedi. Gürışık keçe sanatını ise şöyle tanımladı: “İlkel kumaş yapma sanatına keçe adı verilir. Göçebe toplumlarda oldukça yaygın görülen keçe, hayvan postunun zararının fark edilmesiyle, hayvan kıllarının kırpılıp ya da koparılıp çeşitli işlemlerden geçirilmesiyle elde ediliyor

TARİHTE KEÇE KULLANIMI

Tasarımcı Selçuk Gürışık daha önce kadınların uğraştığı bir sanat olan keçenin, 12.yy’dan sonra erkek mesleği olarak bilindiğini belirterek Osmanlı döneminde ise çadırların, kavukların ve duvarların yapımında kullanıldığını söyledi. Keçenin mistik yönünden de bahseden Gürışık “Keçeden yapılan kuklalar, şamanik dönemde ölenlerin külleriyle beraber gömülüyor ve onlara eşlik edildiğine inanılıyor. Yine büyüler keçe üzerine iğne batırılarak yapılıyor. Nazar boncukları keçenin üzerine konularak evlere asılıyor ve korucu özelliği olduğuna inanılıyor.” diye konuştu.


KEÇE ATÖLYESİ

İTÜ’de gerçekleştirdiği atölye çalışmalarından detaylar aktaran Gürışık, 25 mikron yün elyafları ince tutamlar halinde alıp zeminimize yayıyoruz. İstenilen desen ve renklerde katmanlarımızı oluşturuyoruz. Sonrasında elimizin değebileceği sıcaklıktaki su ve sabun karışımını üzerine hafifçe döküp jelatin arasında elimizin ısısıyla suyu yaydırıyoruz. Bu işlem elyafların birbiriyle etkileşimini kuvvetlendirerek keçeleşmeyi sağlıyor. Daha sonra çeşitli kalıplarla hamur açar gibi elyafımızı keçeleştiriyoruz. İşlem bittikten sonra hiçbir elyaf parçacığı jelatinimize yapışmıyor. Ilık suda yıkıyor, kurumaya bırakıyoruz ve keçemiz hazır hale geliyor.” dedi.

YRD. DOÇ. DR.SELÇUK GÜRIŞIK

Haliç Üniversitesi’nde Tasarım, Sabancı ve Nişantaşı Üniversiteleri’nde Sanatta Yeterlilik dersleri veren Gürışık, 3 yıllık mimarlık eğitimini bırakıp sonrasında yurtdışında tasarım eğitimi aldı. İnsanoğlunun en eski üç mesleğinin aşçılık, mimarlık ve terzilik olduğunu söyleyen Gürışık, bu mesleklerin dallara ayrılmasıyla tasarım ve tasarımcı kavramının oluştuğunu ifade etti. İngiltere’de aldığı moda eğitimini mimarlıkta edindiği bilgilerle pekiştiren Gürışık bunun tasarımlarını güçlendirdiğini söyledi. Gürışık’ın sanatsal çalışmaları uluslararası platformlarda da yer buluyor.